Yayınlanma Tarihi
Düzenlenme Tarihi
Editör İletişim
admin@profdromerbayir.com
Tiroid Bezi ve İyi Huylu Hastalıkları Hakkında Genel Bilgiler
Boynun ön kısmında yer alan ve vücudun metabolik hızını düzenleyen hormonları üreten tiroid bezi, çeşitli yapısal veya işlevsel değişikliklere uğrayabilir. Kanser (kötü huylu) hücresi barındırmayan büyüme veya fonksiyon bozuklukları, iyi huylu tiroid hastalıkları olarak adlandırılmaktadır. Bu grubun içerisinde en sık karşılaşılan durumlar; tiroid bezinin genel büyümesi olarak bilinen guatr, bezin içinde oluşan yumrular olan tiroid nodülleri ve tiroid bezinin iltihabi durumlarıdır (tiroiditler). Çoğu iyi huylu hastalık ilaçla veya takip ile yönetilebilse de, belirli fizyolojik sorunlara yol açan durumlarda tiroid cerrahisi (tiroidektomi) tıbbi bir gereklilik haline gelebilmektedir.
İyi Huylu Tiroid Hastalıklarında Neden Cerrahiye İhtiyaç Duyulur?
İyi huylu tiroid hastalıklarında cerrahi planlaması, genellikle tiroid bezinin anatomik olarak çevre dokulara zarar vermesi veya tıbbi tedavilere yanıt vermeyen hormonal dengesizlikler yaratması durumunda gündeme gelmektedir. Cerrahinin tercih edildiği başlıca durumlar şunlardır:
- Bası Semptomlarının Varlığı: Büyüyen tiroid bezi veya büyük hacimli nodüllerin nefes borusuna (trakea) veya yemek borusuna (özofagus) baskı yapması sonucu gelişen yutma güçlüğü veya nefes darlığı.
- Göğüs Boşluğuna İlerleyen (Plonjan) Guatr:Tiroid bezinin köprücük kemiğinin altına, göğüs boşluğuna doğru büyümesi durumu.
- Hipertiroidi (Zehirli Guatr):Tiroid bezinin aşırı hormon ürettiği ve antitiroid ilaçlar veya radyoaktif iyot tedavisi ile kontrol altına alınamadığı, Graves Hastalığı, toksik multinodüler guatr veya toksik adenom vakaları.
- Şüpheli Nodüller: Biyopsi (İİAB) sonucunda kesin olarak iyi veya kötü huylu olduğu anlaşılamayan, hücresel yapısı (sitolojisi) şüpheli bulunan nodüllerin teşhis ve tedavi amacıyla çıkarılması.
Tiroid Cerrahisinde Uygulanan Yöntemler
İyi huylu hastalıklarda uygulanacak cerrahinin kapsamı, hastalığın tiroid bezindeki yaygınlığına göre Baş Boyun Cerrahisi uzmanı tarafından belirlenir. İşlem genel anestezi altında gerçekleştirilir.
- Total Tiroidektomi:Tiroid bezinin her iki lobunun ve ortadaki bağlantı bölümünün (istmus) tamamen çıkarılması işlemidir. Çoklu nodüllerin bulunduğu veya tiroid bezinin tamamının hastalıklı olduğu durumlarda tercih edilir. Hastalığın nüksetme riskini ortadan kaldırır.
- Lobektomi (Hemitiroidektomi): Hastalığın sadece tiroid bezinin bir yarısında (lobunda) sınırlı kaldığı durumlarda, yalnızca o lobun çıkarılması işlemidir. Bu sayede tiroid bezinin geri kalan sağlıklı dokusu korunarak, hastanın ameliyat sonrası hormon ilacı kullanma ihtiyacı azaltılabilir veya ortadan kaldırılabilir.
Baş Boyun Cerrahisi Perspektifinden Ameliyat Süreci
Tiroid cerrahisi, boyun bölgesinin karmaşık anatomisi nedeniyle yüksek hassasiyet gerektirir. Tiroid bezinin hemen arkasından geçen ses teli sinirleri (rekürrenlaringeal sinir) ve vücudun kalsiyum dengesini sağlayan paratiroid bezleri, ameliyat sırasında korunması gereken en hayati yapılardır. Kulak Burun Boğaz ve Baş Boyun Cerrahisi pratiğinde, bu hayati anatomik yapıların korunması için mikroskobik büyütme teknikleri ve sinir monitörizasyon sistemleri (ameliyat esnasında ses teli sinirinin uyarılıp takip edilmesi) gibi güncel tıbbi teknolojilerden yararlanılmaktadır.
